Internetkunst

15 mei 2010

Kunstenaars gebruiken de kracht van het internet om tot nieuwe kunstvormen te komen.  Op het web is een grote rijkdom aan kunst te vinden die wordt omgezet in nieuwe, nooit eerder vertoonde kunstvormen. Het internet fungeert als een enorm archief aan beelden en andere elementen die samengevoegd worden en een ware kunstrevolutie ontketenen. De effecten zijn duidelijk, maar internetkunst roept ook vragen op. Hoe komt internetkunst tot stand? Welke vormen kan internetkunst aannemen? Wat is de schaduwzijde van internetkunst? Is internetkunst rendabel? En welke rol heeft de kunstwereld in het conserveren van internetkunst?
Internetkunst wordt gevormd door interactieve animatie, ‘conceptuele’ games, onderzoeken en interdisciplinaire projecten. Het kunstenaarsduo Dirk Paesmans en Joan Heemskerk dat midden jaren negentig begon onder de naam Jodi liet surfers schrikken, browsers crashen, hun pop-ups leken op virussen en er werd gewerkt met codes en vormen totdat een ‘abstracte kunst’ ontstond. De activiteiten van Jodi zijn inmiddels gestopt, maar ze hebben wel hun eerste site ‘in ere hersteld’: wwwwwwwww.jodi.org.
Het begint met een kunstwerk dat door iedereen en op elk tijdstip op het internet bekeken kan worden. Door de toegankelijkheid voelen veel kunstenaars zich bijzonder aangetrokken door deze vorm van kunst en door het internet kunnen zij zich rechtstreeks tot hun publiek richten. Het internet zorgt er ook voor dat tussenpersonen zoals curatoren, critici, theoretici en andere kunstbureaucratie omzeilt kunnen worden. Bovendien kunnen de kunstenaars met hun online projecten ook een samenwerking tot stand brengen met het publiek, dat zelf actief kan deelnemen en niet louter een passief toeschouwer is. Dit geeft een extra dimensie aan het kunstwerk.
De culturele waarde van een kunstwerk wordt  sterk bepaalt door zijn unieke karakter, maar de toegankelijkheid van het internet is tegelijkertijd een groot probleem voor de marktwaarde van de online kunst. De grote toegankelijkheid van het internet maakt het onmogelijk om de kunstwerken als unieke exemplaren te beschouwen die in een collectie kunnen worden ondergebracht. Inmiddels tonen verzamelaars en musea sinds kort wel belangstelling voor deze zogenaamde net.art. Bij het nieuwe eigendomsmodel investeren de kopers niet langer in een uniek kunstwerk, maar wel in het conceptuele en culturele aspect van kunst.
Internetkunst is ontstaan als piraterij maar er zijn inmiddels anderen geluiden te horen in de kunstwereld. De kunstwereld geeft internetkunstenaars wel opdrachten en er is een eerste ‘history of internet art’ verschenen, maar er zijn ook geluiden te horen dat de internetkunst die wordt gemaakt ook nut moet hebben voor de maatschappij. Het experiment  wordt gewaardeerd, maar er wordt ook gekeken naar wat de kunstenaar wil vertellen. Na het jubelen is nu de tijd van schifting aangebroken.
Internetkunstenaars hebben net als andere kunstenaars een hang naar de kunstwereld en zien een tentoonstelling of een aankoop door een museum als erkenning. Daarnaast is er op een expositie te zien hoe er op het werk wordt gereageerd wat op het internet moeilijk te achterhalen is. Aan de andere kant krijgen museale instellingen door de aankoop van internetkunst meer contact met de nieuwe tijd. Op deze manier wordt de kunst zichtbaarder in de kunstwereld, waardoor de vluchtigheid van de kunstvorm af neemt. Door te weten hoe je internetkunst kunt conserveren, kun je het echt laten zien. Het enige wat niet lukt in een museum is het ondersteunen van interactiviteit. Als een internetkunstwerk is aangekocht, is het statisch. De rol die musea kunnen innemen is om internetprojecten proberen mogelijk te maken en nieuwe distributiekanalen te ontwikkelen om internetkunst terug te koppelen naar de fysieke ruimte.

 

2 Reacties op “Internetkunst”

  1. Graag verrijk ik dit artikel met mijn afstudeerscriptie “NetArt en de openbare Ruimte”

    In deze scriptie wordt het onderwerp Net art en de openbare ruimte verkend. Net art in de openbare ruimte is een nieuwe vorm binnen Net Art die onder andere door het gebruik van Internet, openbare ruimte (hetzij fysiek hetzij virtueel) en interactiviteit nieuwe vraagstukken oproept. Net Art geeft in de eerste plaats meer macht aan de toeschouwer. Deze wordt getransformeerd tot gebruiker en stelt daarmee begrippen als de autonome kunstenaar en het autonome werk opnieuw aan de orde. Daarnaast is het begrip openbare ruimte in de huidige netwerksamenleving opnieuw aan evaluatie toe. Aan de hand van een groot aantal voorbeelden en evaluatie van de bestaande begrippen wil ik de vernieuwde relatie tussen publiek, werk, kunstenaar en openbare ruimte aan de orde stellen om vervolgens een conclusie te trekken over de werking en functie van Net Art in de publieke ruimte.
    http://www.scribd.com/doc/201998/NetArt-En-De-OpenbareRuimte

  2. Judith Faber zegt:

    Bedankt voor deze aanvulling Barbara. Ik zal je afstudeerscriptie zeker gaan lezen.

Geef een reactie